İlk siparişiniz hangi ürünlerin ilgi gördüğünü gösterir. İkinci siparişiniz ise bu bilgiyi doğru stok kararına dönüştürür. Satılan modeli tekrar almak kadar, doğru zamanda ve doğru beden dağılımıyla almak da önemlidir.
Butikte Stok Ne Zaman Yenilenmeli?
Stok tamamen bitmeden, yeni ürünlerin satışa hazır olacağı tarihe kadar oluşacak talebi hesaplayın. Mevcut kullanılabilir stok ve zamanında gelecek siparişleri bu ihtiyaçla karşılaştırın; ardından sonucu her beden için kontrol ederek güncel seri yapısına uyarlayın.
1. En Çok Satılan Ürünü Değil, Satışın Nasıl Oluştuğunu Okuyun
“Bu elbiseden çok sattık” yeniden sipariş için tek başına yeterli değildir. Kaç günde, hangi bedenden, hangi renkten ve hangi fiyatla satış yapıldığını bilmelisiniz. İndirimle tükenen bir ürün ile normal fiyatından düzenli satılan bir ürün aynı satın alma kararını gerektirmeyebilir.
Takibi ürün kodu + renk + beden düzeyinde yapın. Mağaza ve internet satışlarında aynı fiziksel stoku kullanıyorsanız, aynı ürünü iki ayrı kullanılabilir stok gibi saymayın. Ödemesi alınmış fakat henüz gönderilmemiş müşteri siparişlerini de serbest stoktan ayırın.
Satış hızı ile satılma oranı aynı şey değildir
Günlük satış hızı, belirli bir dönemde satılan adetlerin o dönemin gün sayısına bölünmesidir. 14 gün boyunca satışa açık olan bir üründen 14 adet satıldıysa gözlenen hız günde 1 adettir. Ürün dönem içinde stok dışı kaldıysa, satış yapılamayan günler gerçek talebi gizleyebilir; stokta olduğu günleri ve karşılanamayan talepleri ayrıca değerlendirin.
Satılma oranı ise başlangıçta satışa sunulan miktarın ne kadarının satıldığını gösterir. Dönem içinde yeni giriş, iade veya stok düzeltmesi olmayan basit bir örnekte 36 ürünün 14'ü satılmışsa oran 14 ÷ 36 × 100 = %38,9 olur. Bu oran, tek başına “yeniden sipariş ver” anlamına gelmez.
| Beden | Başlangıç | Satılan | Kalan | Satılma oranı |
|---|---|---|---|---|
| S | 12 | 2 | 10 | %16,7 |
| M | 12 | 8 | 4 | %66,7 |
| L | 12 | 4 | 8 | %33,3 |
| Toplam | 36 | 14 | 22 | %38,9 |
Toplamda 22 ürün bulunmasına rağmen M beden daha hızlı tükeniyor. Gözlenen hız değişmezse mevcut 4 M yaklaşık 7 gün, 10 S ise yaklaşık 70 gün yeter. Bunlar tahmindir; küçük örneklem, kampanya ve değişen talep sonucu etkiler. Tablo, aynı modelin bütün bedenlerini eşit miktarda yenilemenin neden riskli olabileceğini gösterir.
2. Yeniden Sipariş Noktasını Hesaplayın
Yeniden sipariş noktası, stok düzenli izlenirken sipariş kararının gözden geçirileceği eşiktir. Hesabın amacı raftaki son ürün satıldığında harekete geçmek değil, yeni ürünlerin gelmesi için gereken süreyi önceden karşılamaktır.
Yeniden sipariş noktası = Günlük beklenen satış × Toplam tedarik günü + Emniyet stoku
Toplam tedarik süresi, siparişin onaylanmasından ürünün mağazanızda satışa hazır hale gelmesine kadar geçen süredir. Tedarikçinin hazırlığı, taşıma, varsa gümrük işlemleri ve sizin teslim alma kontrolünüz birlikte değerlendirilir. Yalnızca kargo firmasının taşıma süresini kullanmayın; iş günü olarak verilen süreleri takvim günü hesabına dönüştürün.
Emniyet stoku, beklenenden yüksek talep veya gecikme için ayırdığınız ek miktardır. Bütün butikler için doğru tek bir yüzde yoktur. Kendi teslimat sapmalarınız, beden bazındaki talebiniz, stok kaybının etkisi ve nakit sınırınız belirleyicidir. Aşağıdaki 4 adet yalnızca seçilmiş bir örnek varsayımıdır; belirli bir hizmet seviyesini garanti etmez.
Günde 1 adet satışta sipariş eşiği
B örneği, A tablosundan bağımsızdır: Beklenen satış günde 1 adet, toplam tedarik süresi 10 takvim günü ve emniyet stoku 4 adet olsun. Sipariş eşiği 1 × 10 + 4 = 14 adet olur.
Karşılaştırmayı yalnızca raftaki miktarla değil, stok pozisyonuyla yapın: kullanılabilir eldeki stok + zamanında gelmesi teyit edilen açık siparişler − henüz stok hesabından düşülmemiş müşteri taahhütleri. Kullanılabilir stok hesabında rezervasyonları zaten çıkardıysanız ikinci kez düşmeyin.
Sadece haftada bir kontrol yapıyorsanız bu eşik tek başına yeterli olmayabilir: iki kontrol arasında tüketilen stok da vardır. Bir sonraki bölümdeki hedef stok hesabı, kontrol aralığını ayrıca hesaba katar.
3. Kaç Adet ve Kaç Seri Sipariş Verilmeli?
Sipariş eşiği ne zaman karar vereceğinizi, hedef stok ise ne kadar alacağınızı planlamaya yardımcı olur. Düzenli aralıklarla kontrol edilen basit bir sistemde hedef, tedarik süresiyle bir sonraki kontrol aralığının toplamını kapsayabilir.
Hedef stok = Günlük beklenen satış × (Tedarik günü + Kontrol aralığı) + Emniyet stoku
Net ihtiyaç = Hedef stok − Stok pozisyonu
Sonuç sıfırın altındaysa net ihtiyaç sıfır kabul edilir.
B örneğinde haftada bir kontrol yapıldığını varsayalım. Hedef stok 1 × (10 + 7) + 4 = 21 adet olur. Kullanılabilir stok 10 adet, yoldaki sipariş ve düşülmemiş müşteri taahhüdü sıfırsa net ihtiyaç 21 − 10 = 11 adettir.
| Hesap kalemi | Temsili değer |
|---|---|
| Günlük satış / tedarik / kontrol | 1 adet / 10 gün / 7 gün |
| Emniyet stoku | 4 adet |
| Hedef stok | 21 adet |
| Stok pozisyonu | 10 adet |
| Net ihtiyaç | 11 adet |
| Varsayımsal paket | 6 adetlik seri |
| Tam seriye yuvarlama | 11 ÷ 6 = 1,83 → 2 seri → 12 adet |
| Sipariş eklendiğinde stok pozisyonu | 10 + 12 = 22 adet; hedefin 1 adet üzerinde |
Bu sonuç otomatik satın alma talimatı değildir. Başlangıçtaki 10 adet, 14 adetlik sipariş eşiğinin zaten altındadır. Satış hızı değişmez ve yeni ürünler tam 10 gün sonra gelirse eldeki stok teslimata kadar tükenir; 4 adetlik emniyet payı korunamaz. Daha fazla sipariş vermek, daha erken teslimat sağlamaz.
Ayrıca “2 seri yeter” demeden önce bu serilerin ihtiyaç duyulan bedenleri getirip getirmediğine bakın. Birim fiyat, paket toplamı ve SET gösteriminin ayrıntıları için beden seti, birim fiyat ve minimum adet rehberini kullanabilirsiniz.
4. M Beden Biterken S Beden Kalıyorsa Ne Yapmalı?
Hazır seri satın alımının kritik noktası budur: tek bir bedeni yenilemek için başka bedenleri de almanız gerekebilir. A örneğindeki 10 S, 4 M ve 8 L stoğa dönelim. Almayı düşündüğünüz paketin varsayımsal olarak 2 S + 2 M + 2 L içerdiğini düşünün.
| Karar | S stoku | M stoku | L stoku | Yeni alınan |
|---|---|---|---|---|
| Yeni sipariş yok | 10 | 4 | 8 | 0 |
| 1 seri ekle | 12 | 6 | 10 | 6 adet |
| 2 seri ekle | 14 | 8 | 12 | 12 adet |
| 3 seri ekle | 16 | 10 | 14 | 18 adet |
Örneğin M stokunu 4'ten 10'a çıkarmayı seçerseniz, üç seri almak gerekir. Ancak bununla birlikte 6 S ve 6 L de satın alırsınız. 10 M hedefi bu tabloda yalnızca paket etkisini göstermek içindir; sizin talebiniz için hesaplanmış bir öneri değildir.
Burada doğru soru “M satıyor, tekrar alalım mı?” değil, “M satışını sürdürmek için diğer bedenlere bağlayacağımız bütçe mantıklı mı?” sorusudur. Küçük bir yenileme, uygun dağılımlı başka bir model veya siparişi bekletme seçeneklerini karşılaştırın.
- Bedeni bitmiş ürünü yavaş satıyor sanmayın: M stokta yokken M satışı sıfır görünür. Bekleyen talepler ve stokta kalınan günler önemlidir.
- Seri bölünebilir varsaymayın: Yalnız M veya karışık beden alımı ancak o model için açıkça sunuluyor ve teyit ediliyorsa planlanmalıdır.
- Beden harfini ölçü sanmayın: Alternatif modelin M bedeni aynı ölçü veya kalıpta olmayabilir.
- Her rengi ayrı izleyin: Siyah modelin satış hızı, başka rengin aynı hızla satılacağını kanıtlamaz.
Karşılaştırmayı toptan elbise veya toptan ikili takım koleksiyonundaki güncel model, kalıp ve SET bilgileri üzerinden yapın. Görsel olarak benzemek, aynı müşteri ihtiyacını karşılamak için tek başına yeterli değildir.
5. Aynı Modeli Yenilemek mi, Yeni Model Denemek mi?
Tekrar sipariş, daha önce alınmış bir ürünün kopyasını sepete eklemekten ibaret değildir. Önceki satışların devam edip etmeyeceğini ve yeni partinin aynı ihtiyacı karşılayıp karşılamadığını değerlendirin. Aynı ürün kodu için bile güncel stok, fiyat, paket ve varsa ürün değişikliği bilgisi teyit edilmelidir.
| Gözlem | Değerlendirilecek karar | Önce kontrol edin |
|---|---|---|
| Normal fiyatla düzenli satış, dengeli beden talebi | Hesaplanan ihtiyaç kadar yenileme | Güncel stok, maliyet, teslim zamanı ve tekrar bulunabilirlik |
| Yalnız bir beden hızlı satılıyor | Daha küçük yenileme veya uygun alternatif | Yeni serinin yavaş bedenlerde yaratacağı birikim |
| Satış yalnız kampanya sırasında yükseldi | Kampanya dışındaki hızla yeniden hesaplama | İndirim sonrası gelir ve aynı kampanyanın sürüp sürmeyeceği |
| İade veya kalıp şikâyeti yoğunlaştı | Nedeni anlaşılana kadar otomatik tekrarı durdurma | Gerçek ürün ölçüsü, açıklama, kalite ve iade gerekçesi |
| Talep var fakat sezon sona yaklaşıyor | Daha küçük alım veya sezonlar arası ürün | Ürünler geldiğinde kalan gerçek satış süresi |
| Aynı model artık mevcut değil | Yeni ürünü küçük ve ayrı bir test olarak değerlendirme | Yeni kod, fiyat, kumaş, kalıp, beden ve SET farkları |
Sezonun kalan süresi, uzun dönem ortalamasından önemlidir
Bir etkinliğe veya hava koşuluna bağlı talepte son haftaların hızını sezon sonuna kadar sabit kabul etmeyin. Yeni ürünler geldiğinde satış dönemi bitmiş olacaksa, matematiksel stok açığı satın alma için yeterli gerekçe değildir. Sezonluk üründe sipariş ufkunu, ürünün geldiği tarihten sonra kalan gerçek satış fırsatıyla sınırlandırın.
Ürün iadesi veya kalite sorunu nedeniyle tekrar kararı tereddütlüyse, yeni siparişi büyütmeden önce kadın giyimde kalite ve teslim alma kontrollerini uygulayın. Satış hacmi, sorunlu ürünün tekrar alınmasını tek başına haklı çıkarmaz.
6. Ucuz Birim Fiyat Değil, Satılabilir Stok İçin Bütçe Ayırın
Daha fazla seri almak birim fiyat veya taşıma maliyetini avantajlı hale getirebilir; ancak elde kalan bedenler bu avantajı azaltabilir. Karşılaştırmayı yalnızca satın alma fiyatıyla değil, ürünün butiğinizde satışa hazır hale gelene kadar oluşturduğu nakit ihtiyacıyla yapın.
Temsili bütçe örneği: 12 adet ürünün birim bedeli 20 € ve bu siparişe ayrılan taşıma tutarı 36 € olsun. Ürünler 240 €, taşıma dahil toplam 276 € eder. Bu iki kalem üzerinden ortalama 23 €/adet hesaplanır. Uygulanabilecek diğer giderler dahil değildir; bu bir EY-TAY fiyat teklifi değildir.
Gümrük, hizmet bedeli, ödeme maliyeti veya diğer giderler sizin siparişinize uygulanıyorsa ayrıca ekleyin. Geri kazanılabilen vergileri nihai maliyetle karıştırmadan, yine de doğurdukları nakit çıkışını planlayın. Fiyat karşılaştırmasının kapsamını netleştirmek için toptan giyim fiyatları rehberine başvurabilirsiniz.
Tek bir modele tüm yenileme bütçesini ayırmak yerine, kanıtlanmış talebi olan ürünlerle küçük denemeler arasında mağazanıza uygun bir dağılım kurun. Her butik için geçerli sabit bir oran yoktur. Yeni eklenen modelleri incelemek alternatif bulmanıza yardımcı olur; yeni olmak, daha hızlı satılacağının kanıtı değildir.
7. Tekrar Siparişi Onaylamadan Önce Son Kontrol
Aşağıdaki listeyi her model ve renk için ayrı tamamlayın. Eski bir proforma veya önceki teslimatın bilgisi, yeni siparişin koşullarını kendiliğinden sabitlemez.
- Kimlik: Ürün kodu, renk ve bağlantı doğru mu? Alternatif ürün eski ürünle karıştırılıyor mu?
- Talep: Son satışlar normal fiyatı ve gerçek stokta kalma günlerini yansıtıyor mu?
- Stok: Kullanılabilir, rezerve, iade bekleyen ve yoldaki miktarlar ayrıldı mı?
- Beden: Seçilen seri sayısının her bedene ekleyeceği adet hesaplandı mı?
- Süre: Hazırlık, taşıma ve satışa hazır olma tarihi teyit edildi mi?
- Tutar: Güncel birim fiyat, para birimi, paket toplamı ve diğer giderler anlaşıldı mı?
- Koşullar: Minimum sipariş, ödeme, eksik veya farklı ürün bildirim süreci kontrol edildi mi?
- Takip: Onaylanan sipariş stok kaydına açık sipariş olarak işlendi mi? Aynı ihtiyaç için ikinci kez sipariş verilmesi önlendi mi?
Tedarikçiye Gönderilebilecek Tekrar Sipariş Mesajı
“Daha önce aldığımız modelin ürün kodunu ve rengini aşağıda paylaşıyorum. Güncel SET dağılımını, mevcut seri miktarını, birim fiyatı ve para birimini teyit eder misiniz? Aynı modelin kalıp veya kumaş bilgisinde değişiklik var mı? İstediğimiz seri sayısı için hazırlık süresini ve teslimat ülkemize taşıma seçeneklerini öğrenmek istiyoruz. Onay öncesinde toplam tutarı ve geçerli sipariş koşullarını da paylaşabilir misiniz?”
Mesaja ürün kodunu, rengi, talep edilen seri sayısını ve teslimat ülkesini ekleyin. Bu mesaj bilgi talebidir; kendiliğinden stok rezervasyonu veya teslimat garantisi oluşturmaz. Genel adımlar için EY-TAY sipariş sürecini inceleyebilirsiniz.
Yeni Parti Geldiğinde Hesabı Kapatın
Teslim alınan miktarı ve beden dağılımını siparişle karşılaştırın; kullanılabilir ürünü stoğa alın ve aynı miktarı açık sipariş kaydından çıkarın. Böylece yoldaki ürünle eldeki ürünü iki kez saymazsınız. Bir sonraki kararda gerçek hazırlık ve teslimat süresini, yeni partinin satışlarını ve varsa iadeleri kullanın.
Butik Stok Yenileme Hakkında Sık Sorulan Sorular
Stok tamamen bitmeden yeniden sipariş vermek gerekir mi?
Talep devam ediyorsa ve ürün yeniden temin edilebiliyorsa, sipariş kararını stok bitmeden değerlendirmek gerekir. Beklenen günlük satış, toplam tedarik süresi ve emniyet stoku birlikte hesaplanır. Sezon sonu, nakit sınırı ve bedenlerde birikme riski ayrıca kontrol edilir.
Kaç seri alınacağını nasıl hesaplarım?
Önce hedef stoktan mevcut stok pozisyonunu çıkararak net ihtiyacı bulun. Net ihtiyacı paketteki adede bölüp tam seri sayısına yukarı yuvarlayın. Ardından her bedenin yeni stokunu ayrı hesaplayın; toplam adet hesabı doğru beden dağılımını garanti etmez.
M beden bittiğinde sadece M beden sipariş edebilir miyim?
Bu, ilgili modelin güncel satış koşullarına bağlıdır. Hazır bir serinin bölünebildiğini veya bedenlerin değiştirilebildiğini varsaymayın. Tek beden ya da farklı paket seçeneği açıkça sunuluyorsa tedarikçiden teyit alın; aksi halde tam serinin diğer bedenlere etkisini hesaplayın.
Yoldaki siparişleri stok hesabına dahil etmeli miyim?
Evet, miktarı ve gelişi teyit edilen siparişleri stok pozisyonunda dikkate alın. Ancak ihtiyaç tarihinden sonra gelecek ürün bugünkü açığı kapatmaz. Ürün teslim alındığında aynı miktarı açık siparişten çıkarıp eldeki stoğa geçirerek çift sayımı önleyin.
Bir ürünün stokta kaç gün yeteceğini nasıl bulurum?
Kullanılabilir stok miktarını beklenen günlük satışa bölün. Örneğin 4 adet stok, günlük 8/14 adet satış hızında yaklaşık 7 gün yeter. Bu tahmin talebin aynı kaldığını varsayar; stok dışı günler, kampanyalar, iadeler ve sezon değişimi ayrıca değerlendirilmelidir.
İlk siparişte hızlı satılan ürün mutlaka yeniden alınmalı mı?
Hayır. Satışın normal fiyatla mı, kampanyayla mı gerçekleştiğini; iadeleri, beden dengesini ve yeni ürünlerin geleceği tarihteki talebi kontrol edin. Tek bir hızlı satış dönemi, aynı sonucun yeniden gerçekleşeceğini garanti etmez.
Satın Alma Kararını Tamamlayan Rehberler
Yeni Siparişinizi Beden ve Satış Verisiyle Planlayın
Mevcut stokunuzu ve ihtiyaç duyduğunuz bedenleri belirleyin. EY-TAY koleksiyonundaki güncel modelleri karşılaştırın; seçtiğiniz ürünlerin SET, fiyat ve hazırlık bilgilerini teyit ederek siparişinizi oluşturun.
ELBİSE MODELLERİNİ İNCELEYİN İKİLİ TAKIM KOLEKSİYONU SİPARİŞ SÜRECİ